Hoe herken je een slecht passend zadel
Een goed passend zadel is veel meer dan 3 vingers aan de schoft of de kussens die de rugspieren volgen. Een zadel vormt de verbinding tussen paard en ruiter en heeft een grote invloed op het comfort, de bewegingsvrijheid en uiteindelijk ook de prestaties van het paard.
Toch zien we in de praktijk regelmatig paarden die jarenlang met een minder passend zadel gereden worden, zonder dat de eigenaar zich daarvan bewust is. Veel problemen ontstaan geleidelijk, waardoor ze niet altijd meteen aan het zadel worden gelinkt.
Signalen dat een zadel mogelijk niet goed past
Een slecht passend zadel kan zich op verschillende manieren uiten. Enkele veel voorkomende signalen zijn:
moeite met nageeflijkheid;
weerstand bij het aansingelen;
niet stil willen staan tijdens het opstappen;
moeite met de galop of het aanspringen;
bokken, steigeren of ander ongewenst gedrag;
asymmetrische spierontwikkeling;
drukplekken of witte haren;
gevoeligheid bij het borstelen of aanraken van de rug;
verminderde schoudervrijheid;
een ruiter die voortdurend het gevoel heeft uit balans te zitten.
Natuurlijk worden deze symptomen niet altijd veroorzaakt door het zadel. Ook training, hoefbalans, lichamelijke ongemakken of andere factoren kunnen een rol spelen. Daarom bekijken we steeds het volledige plaatje. Als zadelpasser zijn we geen dierenarts, maar het is wel onze taak dat we dingen kunnen zien en doorverwijzen wanneer het nodig is, want vaak is het ook een en en verhaal.
Meer dan alleen schoftvrijheid
Veel mensen controleren als eerste of er voldoende ruimte is tussen de schoft en het zadel. Hoewel schoftvrijheid belangrijk is, vertelt dit slechts een klein deel van het verhaal.
Een zadel kan voldoende clearance aan de schoft hebben en toch onvoldoende passen.
Tijdens een zadelcontrole beoordelen we onder andere:
de vorm en breedte van de boom;
de lengte van de boomtakken;
de balans van het zadel;
de vorm en vulling van de kussens;
de lengte van het zadel;
de bewegingsvrijheid van de schouders;
het contact met de kussens en de rugspier;
is het zadel geschikt voor de ruiter;
Pas wanneer al deze onderdelen in harmonie samenwerken, kan een zadel het gewicht van de ruiter optimaal verdelen.
De lengte van de boomtakken is belangrijker dan veel mensen denken
Bij paarden met een hoge schoft zien we regelmatig dat de boomtakken onvoldoende lang zijn. Hierdoor wordt de druk onvoldoende verdeeld over de voorzijde van het zadel.
Het gevolg kan zijn dat de druk zich concentreert op een kleiner oppervlak, terwijl de schouders en de spieren rondom de schoft minder vrijheid krijgen dan wenselijk is.
Helaas zien we dit bij bepaalde zadelmerken vaker terug. Dat betekent niet dat deze zadels per definitie slecht zijn, maar wel dat ze niet voor elk paard geschikt zijn. De bouw van het paard bepaalt uiteindelijk of een bepaald boomtype een goede keuze is.
Ook de positie van de boom ten opzichte van het kussenkanaal verdient aandacht
Een technisch aspect waar minder over gesproken wordt, maar dat een grote invloed kan hebben op het comfort van het paard, is de verhouding tussen de boom en de kussens.
Idealiter wordt het gewicht via de boom gelijkmatig verdeeld over de volledige draagoppervlakte van de kussens.
Bij sommige zadels zien we echter dat de twist van de boom smaller is dan het kussenkanaal, of dat de uiteinden van de twist zich aan de binnenzijde van de kussens bevinden. Hierdoor wordt de druk en het gewicht niet meer verdeeld zoals oorspronkelijk bedoeld.
Voor de ruiter kan dit soms juist een heel aangenaam gevoel geven. Een smallere twist zorgt immers vaak voor een comfortabelere zit en een nauwer gevoel tussen de benen.
Voor het paard is dat echter niet altijd de meest comfortabele oplossing. Wanneer de constructie van boom en kussens niet optimaal samenwerken, kan dit de drukverdeling nadelig beïnvloeden.
Ook dit zien we helaas bij bepaalde merken terug. Daarom kijken we tijdens een zadelcontrole niet alleen naar de pasvorm aan de buitenkant, maar ook naar de onderliggende constructie van het zadel.
Elk paard is anders
Er bestaat geen universeel perfect zadel.
Een PRE vraagt niet automatisch een ander zadel dan een warmbloed. Evenmin geldt dat een bepaald merk altijd geschikt of ongeschikt is.
De bouw van het paard, de ontwikkeling van de bespiering, de discipline, de ruiter en de constructie van het zadel bepalen samen welke oplossing het meest geschikt is.
Daarom bekijken we iedere combinatie individueel.
Ook wilt dit niet zeggen omdat we op dit moment een zadel aanmeten dat dit nog altijd hetzelfde zal liggen 5 jaar later. Niemand heeft een glazen bol. Paarden veranderen, mensen veranderen. Voeding, genetica, training, hoefstand, het heeft allemaal een invloed op de conformatie van jouw paard en dus ook op de ligging van het zadel.
Een onafhankelijk advies
Bij Pure Saddle Fitting vertrekken we niet vanuit een bepaald merk, maar vanuit het paard.
Twijfel je of jouw zadel nog goed past?
Tijdens een consult beoordelen we de volledige combinatie van paard, ruiter en zadel. Daarbij kijken we verder dan alleen de zichtbare pasvorm. Ook de constructie van het zadel, de drukverdeling en de biomechanica spelen een belangrijke rol in ons advies.
Ons doel is niet om zoveel mogelijk zadels te verkopen, maar om een duurzame en comfortabele oplossing te vinden waarin zowel paard als ruiter optimaal kunnen functioneren.
👉 Maak een afspraak voor een onafhankelijke zadelcontrole.
